Dru Yoga in de psychiatrie

Dru yoga en psychiatrie. Gaat dat samen? Het antwoord is ja. Els van Venrooy geeft Dru Yoga aan psychiatrische patiënten in Zeeland. Dat is zo’n succes gebleken dat de GGZ in Zeeland het nu breed wil gaan aanbieden. 
 
Hoe is het zo gekomen?
Als je in de psychiatrie werkt en daar iets met Dru yoga zou willen doen, zijn er vaak wel mogelijkheden. Zelf ben ik als woonbegeleidster op een dag begonnen met het geven van yoga en ontspanningstechnieken. Ik zag direct resultaat: na zo’n uurtje zag ik de mensen lachen. Van het een kwam het ander en uiteindelijk ben ik aan  meerdere groepen gaan lesgeven, zowel in het ziekenhuis als daarbuiten. En nu is Dru Yoga dus ook onderdeel van het programma van de herstelacademie van de GGZ Emergis in Zeeland. 
 
Emergis herstelacademie, wat houdt dat in? 
De Herstelacademie is een school waar lessen en trainingen gevolgd kunnen worden die herstelbevorderend zijn. De achtergrond van de academie is dat je de cliënten mee laat beslissen. Je biedt een scala van behandel mogelijkheden aan, waaruit cliënten kunnen kiezen. Omdat ze dat willen en zich daar beter bij voelen. Er is specifiek gekozen voor Dru Yoga omdat het een zachte, vloeiende bewegingsvorm is die iedereen kan doen. Dit past heel goed bij de doelgroep. De zachte en vloeiende bewegingen helpen je om uit je hoofd en in je lijf te gaan. Daarnaast is het niet prestatie gericht. Dat je succesvol bent is belangrijk. Deze mensen ‘falen’  al genoeg.
Een collega met hatha yoga achtergrond is nu in opleiding, ze gaat ook de Dru bijscholing doen. Daarmee kunnen we binnenkort bijna alle uithoeken van Zeeland gaan voorzien van Dru yoga lessen.
 
Wat werkt, en vooral ook, wat werkt niet? 
Bijna alles werkt eigenlijk. Net als in alle lessen is het belangrijk om goed in te spelen op de groep voor je. Maar ik geef niet altijd toe aan hun gevoel van ‘Oh laat ons maar een uurtje ontspannen’. Bewegen is zo belangrijk. Het houdt de cliënt op de been. Of, zoals laatst iemand zei: ‘Het kost me zo veel moeite om op te staan elke vrijdag voor de yoga, maar ik doe het, want ik weet dat als ik terug rijd naar huis ik weer zal zitten zingen’. Daarmee heb ik eigenlijk alles gezegd. 
 ‘De oefeningen doe ik zo vloeiend mogelijk. Omdat vasthouden iets is dat je niet wil versterken bij deze groep mensen. Daarnaast is ademhaling belangrijk.
 
Ze zijn gauw moe tijdens de les. Ik neem wel pauzes tussen de oefeningen maar niet te lang omdat ik wil dat de aandacht gericht blijft op beweging.  Het is goed om te beseffen dat cliënten soms op een hele andere manier de effecten van beweging voelen. Ze gebruiken vaak meerdere medicijnen en weten daardoor minder goed waar de grens zit in hun lichaam. 
 
Bij depressieve mensen doe ik geen of weinig zittende voorwaartse buigingen. Bij die buiging stroomt de energie vooral naar binnen, terwijl ik ze juist naar buiten probeer te krijgen. Ook bij de ademhalingsoefeningen houd ik de adem nooit vast. Er is misschien een natuurlijke pauze van 1 tel  maar meer niet.
 
Ik gebruik weinig visualisatie technieken. Er bestaat een risico dat de cliënt via een bepaalde beeld in een eigen waanvoorstelling terecht komt. Bij een diepe ontspanning is het ook erg belangrijk om hierop te letten. Zeg bijvoorbeeld nooit dat je ‘wegzakt in de aarde’! Verder werk ik nooit met partners. De meeste mensen willen niet aangeraakt worden. Ik doe dus geen massages of iets gezelligs in de groep. 
 
Wat is verder van belang?
Ik let erop dat de groepen niet te groot zijn.  Mensen willen persoonlijke ruimte en niet te dicht op elkaar zitten. Acht mensen is wel het maximum.
Ook is het goed om niet te zweverig te zijn. Gebruik herkenbare muziek en geen of weinig wierook. 
Naast respect is het ook belangrijk om niet teveel in te gaan op de situatie van de cliënt. Ze komen voor yoga-bewegen en om te ontspannen. Gesprekken en behandelingen vinden op andere momenten plaats. Natuurlijk praat ik wel eens achteraf met iemand als er iets speelt of als ik heb gezien dat het niet goed gaat. 
Daarnaast is het ook goed om altijd alternatieven achter de hand te hebben. Deze lessen lopen vaak anders dan gepland!
 
Ik denk dat als je in de psychiatrie werkt, op welk niveau dan ook en je bent Dru opgeleid, je altijd wel een manier kan vinden om iets te doen. Je moet wel kennis hebben van de psychiatrie. Deskundigheid op gebied van psychiatrie is volgens mij wel essentieel. Inmiddels zijn er zoveel rapporten die bewijzen dat yoga helpt, die kan je natuurlijk gebruiken als je plannen hebt en met de psychiaters moet gaan praten.