Ayurveda en Yoga

Ayurveda betekent letterlijk ‘de wetenschap of kunst van het leven’. ‘Ayus’ betekent in het Sanskriet ‘leven’ en ‘Veda’ staat voor ‘wetenschap’ of ‘kunst’. Wat dat betreft richt Ayurveda zich op het gezond door het leven gaan, bijvoorbeeld door met jezelf in balans te komen. De Ayurvedische geneeswijze geldt bovendien als een officiële wetenschappelijke geneeskunde, zoals geaccrediteerd door de Wereld Gezondheids Organisatie (WHO). WHO Traditional MedicineStrategy 2002–2005.

De vijf elementen
Ayurveda gelooft dat ieder levend wezen in het universum bestaat uit een combinatie van vijf elementen: aarde, water, vuur, lucht en ether. Deze vijf elementen manifesteren zich in jouw lichaam als drie basisprincipes of subtiele energieën die dosha’s worden genoemd.
Deze drie dosha’s zijn: Vata, Pitta, en Kapha.

• Vata is een combinatie van ether en lucht.
• Pitta is een combinatie van vuur en water.
• Kapha is een combinatie van aarde en water.

 

 

 

 

 

Sommige mensen zijn puur Vata, Pitta of Kapha, anderen zijn een combinatie van de drie dosha’s, waarbij één van de twee dosha’s domineert. Er zijn ook mensen die alle drie dosha’s in een evenredige hoeveelheid in hun constitutie hebben.

De ayurvedische leer helpt je om je dosha’s in balans te brengen. Als jouw dosha’s in balans zijn functioneer je op het allerhoogste niveau. Er zijn heel veel eigenschappen die worden gebruikt om te beschrijven wat karakteristiek is voor een bepaalde dosha.
Hieronder een kort voorbeeld voor de verschillende types:

• Vata Dosha: Dit is een combinatie van ether en lucht. Als je let hoe iemand praat dan zul je merken dat een Vata persoon luchtig spreekt. Vaak is iemand met veel Vata creatief. Beweging en verandering zijn kenmerkend, het ene moment is de Vata persoon heel enthousiast over het een en het andere moment enthousiast over iets anders. Als een Vata persoon in balans is, is hij sociaal, vriendelijk en creatief. Bij disbalans kunnen er tekenen van stress en angst zijn.
• Pitta Dosha: Dit is een combinatie van 90% vuur en 10% water. Het zijn vurige mensen. Iemand die fel is, gefocust en vastbesloten. Vaak is een Pitta type enorm goed in het organiseren van dingen. Als een Pitta uit balans is kun je beter maar uit zijn buurt blijven, ze kunnen geïrriteerd en zelfs kwaad worden.
• Kapha Dosha: Kapha heeft 50% aarde en 50% water. Kapha types zijn heel aards. Het zijn vaak rustige en vredige mensen, die niet snel gestrest raken. Als een Kapha persoon uit balans raakt kan hij lethargisch worden.

De verschillende elementen worden beïnvloed door het weer, het klimaat, je leeftijd en je levensstijl. Als je eenmaal weet wat je dosha’s zijn en waar je een disbalans hebt kun je hier op alle vlakken rekening mee houden. Dit geldt dan voor voeding, leefstijl, en ook voor yoga en meditatie.
Door je levensstijl te veranderen word je gezonder, kun je je lichaam helen en bereiken wat de Ayurveda beoogt. Dat is gezond oud worden en een lang leven (longevity).

‘Let food be thy medicine, thy medicine shall be thy food’. Hippocrates.

Ayurveda en yoga
In bewegingen of yoga zoek je misschien al snel iets dat bij je past, waar je je toe aangetrokken voelt (soort zoekt soort). Dit is echter niet altijd even goed voor je gestel. Een Pitta persoon, die van nature vurig is, zal geneigd zijn om pittige yoga te doen zoals bikram. Voor de balans zou een rustigere vorm van yoga meer op zijn plaats zijn. Een Kapha persoon heeft de neiging om naar een rustige yoga les te gaan . Terwijl deze meer baat heeft bij de actieve variant.

Een paar voorbeelden:
Vata is van nature beweeglijk. Om Vata in balans te brengen is het belangrijk dat je de bewegingen tijdens een les rustiger doet en vooral vloeiend. Je zorgt voor veel aarding in de les, door voedende, verwarmende en stabiele oefeningen. Wees voorzichtig met balansoefeningen. Tijdens de EBR’s en asanashelpt het om de blik iets lager dan de horizon te houden.

Pitta is van nature ambitieus. Om Pitta in balans te brengen zorg je voor veel ontspanning in de bewegingen. Speelsheid en plezier zijn belangrijk. Probeer oefeningen vloeiend en in een gemiddeld tempo te doen. Breng en houdt de Pitta “in het NU”. Tijdens de EBR’s en asanas houd je focus ter hoogte van de horizon.

Kapha is van nature heel stabiel. Bij een disbalans mag de les voor een Kapha aerobischer, vitaler zijn. Kies voor meer balancerende houdingen, en meer beweging door bijvoorbeeld te springen. Het tempo van de les is dynamischer dan bij de twee andere dosha’s. De Kapha houdt de blik iets hoger dan de horizon.

 

Geschreven door: Tilly Huyzer